پشت پرده رسانه در عصر مدرنیته

در همه انواع حكومت ها يك ايدئولوژي برتر حاكم است مثلا در حكومت نازيستي مبناي نژادي؛ در ماركسيستي مبناي طبقاتي ؛ درصهيونيستي مبناي ديني ؛ ليبراليستي مبناي سرمايه داري ؛  در فمينيستي مبناي جنسيتي قرار دارد . از ويژگي هاي ايدئولوژي تقليل گرايي است كه يعني توجه به يك مقوله خاص دارد و ديگر مقوله ها را ناديده مي گيرد در مقابل اين ايدئولوژي هاي بشري  ويژگي اسلام اين است كه جامع گرا است و تك بعدي نيست .

ايدئولوژي ها مي خواهند فقط به دغدغه هاي خود توجه كنند به دنبال فهم جهان نيستند به دنبال تغيير جهان هستند به همين خاطر بيشتر به دنبال روشهاي اقتدارگرايانه هستند يعني براي تغيير جهان قدرت رانشانه مي روند و تصور مي كنند با كسب قدرت مي توانند به اهداف خود برسند .

در اين مقاله بيشتر سعي بر اين است كه نقش رسانه در جوامع ايدئولوژيك بررسي شود . رسانه ها يكي از نهادهاي جوامع است كه در تعامل با تشكل ها وديگر نهادها به عنوان نقش واسطه است . اما در اكثر اين مرام ها رسانه ها به عنوان به منبا مشروعيت

انديشه مهدوي پايان دهنده ليبرال دموكراسي

سوالي كه بنده در این مقاله مطرح کردم اين است كه آيا در دهكده جهاني كه امروزداعيه  نظم نوين جهاني به كمك انديشه ليبرال دموكراسي را دارد تاريخ به قول فوكوياما پايان يافته است به معني اينكه همه مذاهب و فرهنگ هاي شرقي ديگر دربرابر اين تمدن حرفي براي گفتن ندارد يا اينكه نه خير اين پايان تاريخ نيست منجي ديگري مي آيد ؟

خوب حالا كه سوال مطرح شد بايد دنبال جواب باشيم البته بنده هم ادعا كامل ندارم كه حرفي كه مي زنم درست است و جواب آن را  دارم ولي مي توانم دلايل خودم را ارائه دهم تا شايد شما را قانع كردم . اگر نگاهي به ادوار تاريخي بياندازيم مي بينيم هميشه حق وباطل در حال جنگ بوده اند اما چرا اين درگيري بايد وجود داشته باشد اگر مردم مي دانستند حق چيست و باطل كدام است  آيا حق را انتخاب مي كردند و باطل را كنار مي گذاشتند ؟ جواب سوال به نظر بنده

روزنامه شرق با موج غرب

نقدي بر سريالهاي ايراني به بهانه سریال تابستانی نرگس

فيلم نرگس يكي از پر بيننده ترين سريال هاي روزهاي تابستان مي باشد چرا كه با توجه به واقعيت هاي جامعه سعي كرده است از آنها الگو برداري و منعكس كند. اما هر فيلم ويژگي هاي مثبت و منفي بسياري دارد كه  ازنكات مثبت آن مي توان ويژگي هاي اخلاقي كه خواهر نرگس يا خود نرگس در فيلم تذكار كردند را مي توان نام برد  اما همه اين نكات مثبت سبب نمي شود كه نكات منفي آن را از نظر دور كرد و به آنها توجه نداشت .

در فيلم نقش نرگس بارزترين نقش مي باشد اما آيا نرگس يك الگو درست مي باشد هر چند ويژگي هاي پست مدرني فيلم مثل چادري بودن نرگس و مانتويي بودن خواهر او و نيز قيافه ظاهري بهروز و …  در جامعه ما خيلي نمود دارد اما چرا درجامعه اسلامي ما بايد اين قدر نرگس ها كم هستند اگر جامعه ما اسلامي است و الگو زنان ما حضرت فاطمه(س) مي باشد همه مردم حداقل در ظاهر بايد ويژگي هاي نرگس گونه داشته باشد البته من نمي گويم نرگس در اين فيلم نقاط ضعف نداشته است و الگو كاملي بوده است ولي حداقل هايي را مي توان رعايت كرد .

قرآن و موضوع مهدویت

اكنون‌ چند آيه‌ مشهور كه‌ در بيشتر كتابها، چه‌ كتب‌ درس‌ و چه‌ كتب‌ ديگر، محققين‌ شيعه‌ و سني‌ در كتب‌ خود با استفاده‌ از روايات‌ اهلبيت‌به‌ تفسير آن‌ پرداخته‌اند را نقل‌ مي‌كنيم‌.

آيه‌ اول‌: سوره‌ اسرا آيه‌ ‌ 83:

 يعني‌ بگو حق‌ آمد و باطل‌ نابود شد حقاً كه‌ باطل‌ نابود شدني‌ است‌.

آیا معنویت با مدرنیته سازگار است

آقای ملكیان به نظر می رسد اگر در ابتدای بحث چكیده آرای خودتان را درباره نسبت كلی میان دین و مدرنیته بیان كنید برای شروع و طرح نكات جدید خالی از فایده نباشد.
من در ابتدا سه نكته ایضاحی را عرض می كنم. نكته اول اینكه همیشه وقتی بحث در باب ارتباط دین و مدرنیته یا دین و تجدد درمی گیرد كسانی كه در این بحث وارد می شوند چه آگاه باشند و چه نباشند در واقع راجع به ارتباط دینداری و تجدد گفت وگو می كنند. اصلا در باب ارتباط دین و تجدد با یكدیگر، امكان گفت وگو وجود ندارد. به زبانی ساده تر، بحث بر سر این است كه آیا می توان هم دیندار بود و دین ورزید و هم متجدد بود و مدرن، یا نه بنابراین در تمام این گفت وگو هرجا نام دین آورده شود منظور، دینداری است و سخن از ارتباط دینداری و تجدد خواهد رفت.
نكته دوم اینكه آیا دینداری و تجدد با هم رابطه مساعدت آمیز دارند یا تعارض آمیز، با هم سازگارند یا ناسازگار همگی بستگی به معنای مدنظر ما از مدرنیته دارد. اگر منظور شما از دینداری یك چیز و از مدرنیته چیز دیگری باشد ممكن است میان آنها سازگاری مشاهده كنید اما از سوی دیگر اگر كسی از دینداری یك معنا و از مدرنیته معنای دیگری را مراد كند مشاهده ارتباطی ناسازگارانه میان آنها محتمل است. بنابراین كاملا بستگی دارد كه ما هویت و جوهره دین و هویت و جوهره مدرنیته را در چه چیزی معنا می كنیم یا به تعبیری مولفه یا مولفه های دین و مدرنیته را چه می دانیم و بعد از این معلوم می شود كه ارتباط دین و مدرنیته مساعدت آمیز است یا تعارض آمیز. لذا چون در این بحث، با مفاهیم انتزاعی مثل مدرنیته و دینداری سروكار داریم باید آنها را از نظرگاه خود روشن كنیم چراكه با مفاهیمی عینی مثل آب یا لیوان سر و كار نداریم كه ابتدا قابل دیدن باشد و سپس قابل بحث كردن.

نقد مدرنيته

تجدد (مدرنيته) چيست كه از سه قرن پيش چنين جايگاه بلندى در انديشه و عمل ما داشته است و اينك محل بازپرسى، طرد و تعريف مجدد قرار دارد؟

انديشه تجدد، در بلندپروازانه‏ترين روايت آن، پذيرش اين است كه انسان [هم ارز] همان چيزى است كه انجام مى‏دهد; و بر اين مبنا بايد تناسبى تنگاتنگ ميان توليد، كه با علم تقويت مى‏شود، فن‏آورى يا ديوان‏سالارى، سازمان‏دهى جامعه، كه با قانون قاعده‏مند مى‏شود، و سامان‏دهى به زندگى شخصى، كه از سودجويى و البته از ميل به رهايى از الزامها جان مايه مى‏گيرد، وجود داشته باشد. اما تناسب يك فرهنگ علمى، يك اجتماع به سامان و افراد آزاد، به جز پيروزى عقل، بر چه چيزى مى‏تواند تكيه كند؟ تنها عقل مى‏تواند تناسبى ميان عمل انسان و نظم جهان درافكند; تناسبى كه در گذشته، مطلوب بسيارى از انديشه‏هاى دينى بوده، اما به واسطه غايت‏گرايى خاص اديان توحيدى متكى بر وحى، فلج گرديده است. اين عقل است كه به علم و كاربردهاى آن جان مى‏دهد; هم اوست كه به تطبيق حيات اجتماعى با حاجات فردى و جمعى فرمان مى‏دهد; و سرانجام اوست كه استبداد و خشونت را برمى‏دارد و دولت مبتنى بر حقوق ⁽¹⁾ و رقابت آزاد اقتصادى را بر جاى آن مى‏گذارد. به اين سان [بنابر ايده مدرنيسم] بشريت، با عمل بر طبق قوانين، به طور همزمان به سوى فراوانى، آزادى و خوشبختى پيش مى‏رود.

طرح «مهار سه‌جانبه» آمریکا

گفت‌وگو با اريك لوران، تيري ميسان و بودئن دكرز  

امريكاي بعد از يازدهم سپتامبر، به‌گونه‌اي در صحنه جهاني ظاهر شده كه هيچ شباهتي با مجسمه آن فرشته مهربان آزادي و صلح ندارد، بلكه همچون ببري خشمگين به‌نظر مي‌رسد كه براي انتقامجويي، نعره‌هاي بزرگ مي‌كشد.

آلبرت انيشتين پس از شنيدن خبر استفاده از بمب اتم توسط امريكا خطاب به رئيس‌جمهور وقت آن كشور نوشت: «ما جنگ را برده‌ايم اما صلح را باختيم» در اين جمله كوتاه واقعيت بزرگي نهفته بود كه طي نيم‌قرن ناامني و وحشت ناشي از جنگ سرد نمايان شد، اما گويي امروز بيش از هر زمان ديگري آن واقعيت بزرگ خود را نشان داده است. قدرتي كه در زرادخانه‌هاي هسته‌اي نهفته بود، اكنون از ميان رفته است و امريكا به‌عنوان بزرگترين قدرت اتمي جهان كه مي‌تواند صدها بار كره زمين را نابود كند! به‌وسيله موجودات كوچك و ضعيفي به‌نام تروريست از پاي مي‌افتد. عليرغم تلاش امريكا براي نشان‌دادن كانونهاي شرارت و تروريسم در خارج از مرزهاي جغرافيايي خود، ترس عميقي كه دولت امريكا را مجبور به بروز عكس‌العملهايي خشمگينانه مي‌كند نشانگر آسيب‌پذيريهايي از درون است.

http://www.zamaneh.info

استعمار جديد استعمار قديم

سينما و اخرالزمان

سنت‏گرایی، چیست؟

در قرآن یك معنای محمود نیز برای سنت ‏به كار رفته است، مثل: «سنة‏الله التی قد خلت من قبل و لن تجد لسنة الله تبدیلا» (فتح‏23/) و یا «لن تجد لسنة‏الله تحویلا» (فاطر35/). سنت ‏یعنی یك سنت الهی، ازلی و ابدی و زوال‌ناپذیر. یا به اعتبار وجودی، یا به اعتبار تشریعی و یا به اعتبار حكمی. یعنی قوانین و نوامیس تغییرناپذیر و مطلق الهی كه در تمامی وجود ساری و جاری است و بُعدی از دین، یعنی اساسی‏ترین بُعد دین، هم ناظر به آن است و سنت‏ بیش‌تر به این معنا نظر دارد.

این‌ها وقتی می‏خواهند سنت را در كتاب‌های خودشان به زبان انگلیسی و یا دیگر زبان‌ها بنویسند، معمولاً آن را با T بزرگ، (Tradition) می‏نویسند، ولی سنت ‏به معنای عادی را كوچك می‏نویسند. این T بزرگ به خاطر معنای خاصی است كه از آن اراده می‏كنند و آن معنای خاص، وجه «لدی الحقی‏» وجود، اعتقادات و حكمت است. این «لدی الحقی‏» كه به تعبیری «ما عندالله باق‏» است، ازلی و جاویدان است و باقی است و دچار فنا و زوال نمی‏شود. همه‌ی ادیان یك وجهی دارند كه الهی است و به این اعتبار نسخ هم ندارد، و آن جنبه‌ی مطلق دین است، كه در سنت انبیا و حكما، به همان صورت منتقل شده است و در واقع این‌ها خودشان را احیاكننده‌ی سنت‏ -به این معنا- می‏دانند و این ربطی به آن سنت ‏به معنای تقلید ندارد و در واقع در برابر آن قرار می‏گیرد.

نقدونظر:در واقع مدعای اصلی سنت‏گرایان، احیای آن وجه ربی تفكر و ادیان و حكمت است.

اعوانی: بله درست است این وجه همیشه بوده است و زمان‌مند و تاریخی نیست. اما این بُعد «لدی الحقی‏» در دین و تفكر بسیار اهمیت دارد، به تعبیری یك وجه معرفتی دارد. تعبیری كه هندوان دارند و در اسلام و همه ادیان مطرح است و فرق‏گذاری بین «حق‏» و «خلق‏» است؛ در تعبیر هندوان «آتما» یعنی وجودِ مطلق كه همان «حق‏» است و «مایا» كه وجود غیر حق است، -در واقع- در عرضِ هم، واقع نمی‏شوند. هر واقعیتی كه در «مایا» هست از «آتما» است؛ هر واقعیتی كه در خلق هست، از حق است؛ یعنی اصل و اصالت‏ خودش را از حق می‏گیرد. بنابراین اولاً یك فرق اساسی بین مطلق و مقید و بین آتما و مایا هست و ثانیاً روشی برای رسیدن به حقیقت وجود دارد. خداوند روشی را برای وصول به حقیقت مطلق در اختیار انسان قرار داده است و انسان می‏تواند اختیار كند و می‏تواند اختیار نكند. ولی وقتی اختیار كرد و دیندار شد، حق را برگزیده است و این بستگی به میزان تقرب او به حقیقت مطلق دارد. معمولاً سنت، (Tradition) اگر راهِ وصول به حقیقتِ مطلق است، صرفاً یك نظریه نیست. دین و تمام سنت الهی این راه وصول به حقیقت مطلق و تحقق آن را نشان می‏دهد.

بنابراین در پاسخ به این سؤال كه آیا سنت‏گرایان مدعاهای خود را اصل موضوعی می‏دانند یا نه، باید بگویم كه اصولاً همه ادعاهای آن‌ها اصل موضوعی است، چرا كه در حقیقت ‏یك مبنای وجودی و معرفتی وجود دارد و سنت ‏به معنایی كه گفته شد، اصل و اساس و مركز همه‌ی ادیان الهی است.

جريان فعال بر ضد مدرنيسم و غربگرايي در ايران

شايد بيش از هر نوشته ديگري، جلال آل‌احمد، با کتاب غربزدگي‌اش شناخته مي‌شود. اين نشانگر عمق تأثير آن در دو دهه‌ي چهل و پنجاه بر مسير فکري ايران است. بايد توجه داشت که مطالب کتاب جلال چندان به مباحثي که افرادي مانند نصر يا فرديد و شايگان درباره‌ي ماهيت فلسفي غرب طي اين دو دهه داشتند ارتباطي نداشت. وي همانند نقدهاي شريعتي، بيش از هر چيز به جنبه‌هاي سلطه‌طلبي غرب، ارزشهاي ظاهري آن و ابعاد صوري، هنري و اقتصادي فاجعه غربزدگي و فرنگي‌مآبي توجه مي‌داد.

اصطلاح غربزدگي، ترجمان اصطلاح قديمي‌تر فرنگي‌مآبي است که در ادبيات دوره‌ي مشروطه و حتي پيش از آن به کار مي‌رفت. نگاهي به «تاريخ دخانيه» شيخ حسن کربلايي که قريب پانزده سال پيش از مشروطه نوشته شده و کاربرد تعبير «جماعت فرنگي‌مآب ايران» در آن، (20) نشانگر توجه خاص به نوعي غربزدگي است. اين اصطلاح را بعدها به صورت فلسفي دکتر فرديد، (21) و پيش از وي فخرالدين شادمان در تسخير تمدن فرنگي (22) و بعد از آن، جلال با عرضه‌ي آن در عرصه‌ي ادبيات عامه و بسط آن به لحاظ مصاديق اجتماعي و ارزشي آن، رواج کامل دادند.

پديد آمدن کتاب غربزدگي جلال (الدين سادات) آل احمد در سال 1340 _ 1341 هم به بار نشستن اين تفکر را براي مخالفت با نظام حاکم بر ايران نشان مي‌دهد و هم آبستن بودن ايران را براي زايش جنبشي که رويکرد سنت‌گرايي و ضد مدرنيسم دارد. جلال در اين کتاب با اظهار اين که پاي در سنت دارد و سنتهاي اسلامي گذشته خود را پيش رو دارد، به نفي غربزدگي به عنوان يک بيماري مي‌پردازد. مهم اين نيست که نظريه‌ي جلال درباره‌ي ماهيت غربزدگي درست است يا نه، بکه مهم آن است که مبارزه با غرب به صورت يک اصل درآمده و يک اديب برجسته که نفوذي چشمگير در روزگار خود دارد، اينچنين به مسئله پرداخته است. البته لازم هم نيست نفوذ چشمگير داشته باشند يا اکثريتي از آنان پيروي کنند، بلکه اقليت نافذ مي‌تواند دریک چشم‌انداز مناسب، آينده را در تصرف خود داشته باشد.(23)

http://www.bashgah.net

‏بيانات رهبر معظم انقلاب اسلامى‏ به مناسبت روز مبعث پيامبر اعظم(ص)

يك عده‏اى اسلام را فقط مسأله‏ى فردى دانستند و سياست را از اسلام گرفتند. اين، چيزى است كه امروز در بسيارى از جوامع اسلامى و در معارف دنياى مهاجمِ مستكبرِ مستعمرِ غربى، ترويج مى‏شود كه: اسلام از سياست جداست! سياست را از اسلام گرفتند؛ در حالى كه نبى مكرم اسلام در آغاز هجرت، در اولى كه توانست خود را از دشواريهاى مكه نجات دهد، اولين كارى كه كرد، سياست بود. بناى جامعه اسلامى، تشكيل حكومت اسلامى، تشكيل نظام اسلامى، تشكيل قشون اسلامى، نامه‏ى به سياستمداران بزرگ عالم، ورود در عرصه‏ى سياسى عظيم بشرى آن روز، سياست است. چطور مى‏شود اسلام را از سياست جدا كرد؟! چطور مى‏شود سياست را با دست هدايتى غير از دست هدايت اسلام، معنا و تفسير كرد و شكل داد؟! «الّذين جعلوا القرآن عضين»؛ بعضى قرآن را تكه پاره مى‏كنند. «يؤمن ببعض و يكفر ببعض»؛ به عبادت قرآن ايمان مى‏آورند؛ اما به سياست قرآن ايمان نمى‏آورند! «و لقد أرسلنا رسلنا بالبيّنات و انزلنا معهم الكتاب و الميزان ليقوم النّاس بالقسط». قسط چيست؟ قسط يعنى استقرار عدالت اجتماعى در جامعه. چه كسى مى‏تواند اين كار را انجام دهد؟ تشكيلِ يك جامعه‏ى همراهِ با عدالت و قسط، يك كار سياسى است؛ كارِ مديران يك كشور است. اين، هدف انبياست. نه فقط پيغمبر ما، بلكه عيسى و موسى و ابراهيم و همه‏ى پيغمبران الهى براى سياست و براى تشكيل نظام اسلامى آمدند. آن وقت يك عده‏اى از روى مقدس‏مآبى عبايشان را جمع كنند و بگويند: ما به سياست كارى نداريم! مگر دين از سياست جداست؟! آن وقت تبليغات خباثت‏آميزِ غربى هم دائم دامن بزنند به اين حرف، كه: دين را از سياست جدا كنيد؛ دين را از دولت جدا كنيد. اگر ما مسلمانيم، دين و دولت به يكديگر آميخته است؛ نه مثل دو چيزى كه به هم وصل شده باشند. دين و دولت يك چيز است.